Verschillende verhalen doen de ronde over het ontstaan van het turks papier marmeren, Ebru.
Het zou ontdekt zijn door de japanse Sumi-schilders in de 10e-12e eeuw, Suminagashi, of veel eerder
in China (6e-9e eeuw). Omstreeks de 15e eeuw is deze techniek via India en het Ottomaanse Rijk in,
wat nu heet, Iran en Turkije terecht gekomen. Pas in de 17e eeuw belandde het papier marmeren in Midden Europa
en spreidde zich uit via Italië. Langzaam veroverd Ebru Europa opnieuw.
Gemarmerd papier vind u nu terug bij de boekdrukkunst, als wierookverpakking, luxe briefpapier of als kunstwerk.
Elk ontwikkeld stuk gemarmerd papier is uniek. Het blijft immers een spel tussen de kunstenaar, het water en de verf.
De techniek van het aanmaken van het gomwater, het gebruik van bijvoorbeeld gouache of olieverf en de soort verdunner kan verschillen. Veel kan gemarmerd worden, zoals papier, karton, keramiek of stof. Rekening houdend met structuur, soort verf en bak kunnen leuke en vooral mooie resultaten gehaald worden. Vooral de wijze van opbrengen van goed geprepareerde verf op het gomwater, kan heel veel uitmaken.
U kunt Barbara van Stein altijd mailen of bellen als u vragen heeft of meer informatie wilt over de techniek van marmeren. Kijk ook eens naar de inhoud van mijn volledige dagworkshops Ebru voor beginners of het Ebruwerkatelier. Wilt u Ebru eens een keer uitproberen en ontdekken? Dat kan met de avondworkshop Ontdek Ebru.




Als gomwater gebruik ik carragheen. Traditioneel wordt de turkse ebru gemaakt van
tragacanth/kitre-poeder. Alles wordt opgelost in kalkarm water tot de juiste dikte. De juiste
verhouding bepalen vergt kennis van techniek en ervaring: is het gomwater te dun dan loopt het verf te ver door
en is het te dik dan zal de verf zich niet goed verspreiden.
Verf kan gemaakt zijn van fijngemalen pigmenten aangemaakt met water en ossengal. Ook gebruik ik gouacheverf verdunt met water en ossengal. Het is ook mogelijk om olieverf aangevuld met terpentijn te gebruiken.
Het opbrengen van verf op het gomwater kan met de traditionele kwast (rozentak en paardenhaar),
met losse (kunst)strootjes en pipetten. Daarna kan het verf in het water worden bewerkt met pinnen, waaiers, kammen
etc.
Wilt u meer weten en vooral zelf doen? Kijk dan eens onder workshops. Van avondworkshops om het Ebru te ontdekken tot dagworkshops waarna jezelf alles kan prepareren en marmeren. Een ervaring op zich!







Alles kan en is mogelijk. Naast de basistechnieken (kleine foto's) kan ook de vrije hand worden gegeven aan het materiaal (grote foto's). Verf dunner maken dan gebruikelijk, waaieren en pintechniek door elkaar, mixen van verfpigmenten met pipet boven gomwater, etc.
De moeder van alle marmers is de Battaltechniek (1e kleine foto). Dit is de basis van een marmer die meerdere keren geproduceerd kan worden. Na de battal kan de pin, kam of borstel gebruikt worden om symetrische figuren op het water te creeëren.
Een gemarmerd papier kan een 2e keer worden gemarmerd als de eerste laag met lichte kleuren is gemarmerd, gedroogd en geperst. Arabische gom zorgt ervoor dat delen niet meer een 2e laag krijgen. Hierdoor ontstaat een soort 3d-effect in het marmer. Daarna kan geschilderd, getekend of gekalligrafeerd worden. Mogelijkheden genoeg en keer op keer uniek.
Ebru op keramiek is trouwens ook schitterend!